Xây trát, láng nền & chống thấm
Biện pháp thi công xây tường gạch
Tám bước từ trắc đạc, cấy thép râu, xây chân tường đến lanh tô, xây chèn đỉnh, quy cách liên kết, dung sai nghiệm thu và các lỗi thường gặp.
Nội dung bài viết
Tường xây là nền của mọi công tác hoàn thiện phía sau: trát, sơn, ốp lát, lắp cửa. World Steel áp dụng quy trình xây tường gạch dưới đây cho khối văn phòng, nhà vệ sinh, phòng kỹ thuật và tường bao khu phụ trợ của nhà máy, với điểm dừng nghiệm thu của tư vấn giám sát sau mỗi bước chính.
Trình tự thi công
| Bước | Nội dung | Kiểm soát |
|---|---|---|
| 1. Trắc đạc | Triển khai cốt chuẩn +1 m lên cột, vách và đường mực gửi trên sàn; bật mực vị trí tường và chiều dày tường hoàn thiện (gồm lớp trát) theo shopdrawing. Đánh dấu vị trí cột bổ trụ, cửa đi, lỗ mở. | Khảo sát cao độ sàn thô toàn mặt bằng; nếu sàn âm nhiều thì điều chỉnh cốt +1 m sau khi thống nhất với TVGS và các nhà thầu khác. |
| 2. Khoan cấy thép râu | Vệ sinh lỗ khoan trước khi cấy; thép râu, bát liên kết giữa cột, vách bê tông và tường xây đặt theo biện pháp được duyệt, thường cách nhau 500–600 mm. | Đường kính, chiều sâu khoan, chiều dài thép, keo cấy theo chỉ định thiết kế. |
| 3. Thả lèo | Căn cứ đường mực, dùng máy laser thả dây lèo để tường thẳng đứng. | Dây lèo căng thẳng, đúng mặt tường. |
| 4. Xây chân tường | Tưới ẩm gạch; vệ sinh, tưới ẩm mặt sàn và quét một lớp hồ dầu trước khi xây hàng đầu tiên. Vữa trộn đúng cấp phối được duyệt. | Nghiệm thu chân tường với TVGS trước khi xây phần trên. |
| 5. Xây đại trà | Trải vữa liên tục, xây đến cao độ lanh tô thì dừng. Mạch ngang dày 15–20 mm, mạch đứng trung bình 10 mm. Trát hồ dầu lên mặt cột, vách tiếp giáp. Có thể chia hai đợt: đợt 1 cao khoảng 1,5 m, đợt 2 sau khoảng 24 giờ. | Kiểm tra mặt phẳng, độ thẳng đứng mỗi 5–6 hàng gạch để chỉnh khi vữa chưa khô. |
| 6. Lanh tô, bổ trụ | Lanh tô đúc sẵn (thường với chiều cao đến 150 mm) hoặc đổ tại chỗ; lanh tô gối lên tường tối thiểu 300 mm. Tường dài, cao phải có bổ trụ, giằng; bề rộng bằng chiều dày tường. | Thép bổ trụ cấy sâu ít nhất 5d và không nhỏ hơn 50 mm; thép lanh tô đổ tại chỗ cấy sâu ít nhất 10d và không nhỏ hơn 100 mm. |
| 7. Xây chèn đỉnh | Xây chèn đỉnh bằng gạch đặc, nghiêng 45°: tường dài đến 3 m xây từ một phía, dài hơn 3 m xây từ hai phía. | Mạch vữa chèn đầy. |
| 8. Vệ sinh, bảo dưỡng | Cuối ngày dọn mặt bằng, miết mạch gọn. Tưới nước bảo dưỡng mỗi ngày một lần, liên tục 2–3 ngày. | Mặt tường sạch vữa bám. |
Quy cách liên kết
- Tường dày 200 mm: cứ 5 hàng gạch dọc xây 1 hàng quay ngang; hàng quay ngang tại tường biên và khu vệ sinh dùng gạch đặc.
- Tường dày 100 mm: cách 4–5 hàng gạch trải lưới thép dọc tường để liên kết.
- Mỏ chờ: tại góc tường cách 1 hàng để 1 mỏ; tại các vị trí giao khác cách 3 hàng để 1 mỏ.
- Ô cửa xây bằng gạch đặc hoặc có khối bê tông, bổ trụ xung quanh để liên kết khung cửa sau này.
- Không xây trùng mạch; mạch vữa đầy; dùng bay miết mạch.
Dung sai nghiệm thu
| Chỉ tiêu | Sai số cho phép |
|---|---|
| Độ phẳng mặt tường (khe hở dưới thước 3 m) | ≤ 10 mm |
| Độ thẳng đứng của cả bức tường | ≤ 15 mm |
| Kích thước lỗ mở | ≤ 10 mm |
Nghiệm thu mặt phẳng và độ thẳng đứng bằng máy laser kết hợp thước nhôm; khối xây phải đặc chắc, các lớp gạch thẳng hàng, ngang bằng, không dính vữa bẩn.
Lỗi thường gặp
| Lỗi | Cách phòng ngừa |
|---|---|
| Trộn vữa trên sàn, cát và gạch tập kết bừa bãi | Có bãi trộn, máng vữa; quây chặn cát; xếp gạch gọn cách tường 1,5–2 m |
| Thép râu cấy quá dài, phải cắt | Cắt đúng chiều dài theo biện pháp trước khi cấy |
| Không dùng ván hứng vữa chân tường | Lót bạt hoặc ván để thu hồi vữa rơi |
| Không miết mạch, không quét mặt tường | Miết mạch, quét sạch cuối ngày |
| Mạch không no vữa, mạch quá dày, xây trùng mạch | Kiểm tra thường xuyên, sửa ngay khi vữa còn ướt |
| Không để mỏ chờ, xây chèn đỉnh thẳng đứng | Tuân thủ quy cách mỏ chờ và chèn đỉnh nghiêng 45° |
| Bỏ gạch nửa, không thu gom vữa rơi | Tận dụng gạch nửa, thu gom vữa sạch để dùng lại trong ca |
Tiêu chuẩn tham chiếu
Áp dụng phiên bản hiện hành tại thời điểm ký hợp đồng.
- TCVN 4085:2011 Kết cấu gạch đá – Tiêu chuẩn thi công và nghiệm thu
- TCVN 1450:2009 Gạch rỗng đất sét nung
- TCVN 1451:1998 Gạch đặc đất sét nung
- TCVN 9202:2012 Xi măng xây trát
- TCVN 4314:2003 Vữa xây dựng – Yêu cầu kỹ thuật
- TCVN 4459:1987 Hướng dẫn pha trộn và sử dụng vữa xây dựng
- TCVN 9364:2012 Nhà cao tầng – Kỹ thuật đo đạc phục vụ công tác thi công
